Welke indicatoren maken het mogelijk om de digitale volwassenheid van een organisatie of een land in 2025 te meten? Tussen uitgebreide regelgeving, eisen voor digitale soberheid en verschuivingen in de gevraagde vaardigheden, worden de uitdagingen van de digitale wereld en IT nu gelezen aan de hand van concrete, verifieerbare en soms bindende criteria.
Digitale soberheid en steun voor KMO’s: wat verandert het OCDE-rapport 2024
Het rapport “Digital 2025” van de OCDE, gepubliceerd in november 2024, markeert een keerpunt in de manier waarop staten de digitale transformatie van bedrijven ondersteunen. Verschillende lidstaten, waaronder Frankrijk, Canada en Zuid-Korea, stellen hun steun aan KMO’s nu afhankelijk van criteria voor digitale soberheid. Concreet betekent dit eisen voor ecodesign van diensten, een beperking van de opslag van ongebruikte gegevens en een rationalisering van IT-infrastructuren.
Aanrader : Praktische gids voor het kweken en laten klimmen van een sterjasmijn
Deze voorwaarde verandert de situatie voor IT-afdelingen. Een digitaliseringsproject dat twee jaar geleden zonder voorwaarden gefinancierd zou zijn, moet nu vanaf het ontwerp rekening houden met milieukriteria. De beschikbare middelen op tic-et-net.org maken het mogelijk om deze regelgevende evoluties te volgen die zowel grote structuren als kleine bedrijven raken.
De impact is dubbel: bedrijven moeten hun gebruik van cloudtechnologieën en opslag heroverwegen, terwijl IT-leveranciers hun aanbiedingen aanpassen om aan deze nieuwe eisen te voldoen. Digitale soberheid is niet langer een marketingargument, het is een criterium voor geschiktheid voor publieke financiering.
Aanvullende lectuur : Begrijp het lichaam van een 60-jarige vrouw: transformaties en welzijnstips
Richtlijn NIS2 en IT-beveiliging: vergelijking voor/na voor bedrijven
De richtlijn NIS2, die geleidelijk wordt omgezet in de EU-lidstaten sinds eind 2024, herdefinieert de reikwijdte van organisaties die onderworpen zijn aan strikte verplichtingen op het gebied van cybersecurity. De onderstaande tabel samenvat de belangrijkste veranderingen.
| Criteria | Voor NIS2 | Na NIS2 |
|---|---|---|
| Betrokken bedrijven | Essentiële dienstverleners (energie, transport, gezondheid) | ESN, hostingproviders, cloudplatforms, operators van middelgrote datacenters |
| Risicobeheer | Sectorale aanbevelingen | Versterkte verplichtingen met regelmatige controle |
| Incidentrespons | Vrijwillige of sectorale melding | Verplichte melding binnen strikte termijnen |
| Bedrijfscontinuïteit | Aanbevolen plannen | Vereiste en geauditeerde plannen |
Structuren die voorheen niet kritisch waren, worden nu geclassificeerd als “essentieel” of “belangrijk”. Een middelgrote ESN die de gegevens van zijn klanten host, valt binnen de reikwijdte, met dezelfde soorten verplichtingen als een telecomoperator.
Voor IT-afdelingen betekent dit investeringen in training, incidentdetectietools en continuïteitsplannen. Gegevensbeveiliging is niet langer beperkt tot grote bedrijven in de kritieke sector.
Digitale vaardigheden in 2025: van techniek naar data en AI
Het rapport 2024 van de UIT over digitale vaardigheden belicht een significante verschuiving in de behoeften. Pure technische vaardigheden (systeembeheer, klassieke webontwikkeling) blijven gevraagd, maar de beheersing van data en kunstmatige intelligentie wordt de belangrijkste aanwervingscriteria in veel sectoren.
Deze verschuiving vertaalt zich in drie waarneembare trends op de opleidings- en arbeidsmarkt:
- Profielen die in staat zijn om grote datasets te exploiteren (data-analisten, data-engineers) worden gezocht ver buiten de technologiesector, met name in de gezondheidszorg, logistiek en lokale overheden.
- Basis digitale cultuur (begrip van algoritmen, basiskennis van cybersecurity, kritische informatieanalyse) wordt verwacht van alle werknemers, niet alleen in IT-diensten.
- Korte certificerende opleidingen winnen terrein ten opzichte van lange curricula, gedreven door de noodzaak van snelle omscholing in veranderende sectoren.
Daarentegen is het simpelweg weten hoe je een tool gebruikt geen digitale vaardigheid meer. Digitale educatie, zoals gedefinieerd in de Europese publieke beleidsmaatregelen, is gericht op het opleiden van burgers die in staat zijn om de onderliggende mechanismen te begrijpen: werking van aanbevelingsalgoritmen, uitdagingen van het verzamelen van persoonlijke gegevens, logica van open source software tegenover de concentratie van webactoren.
Milieu-impact van de digitale wereld: een op zichzelf staande IT-uitdaging
De milieuvraag is niet langer perifere in IT-projecten. De voorwaarde van publieke steun aan digitale soberheid, eerder genoemd, past in een context waarin de CO2-voetafdruk van digitale infrastructuren steeds meer wordt gevolgd door toezichthouders.
Bedrijven die cloudoplossingen implementeren of datacenters beheren, moeten deze dimensie vanaf de ontwerpfase integreren. Dit omvat de keuze van leveranciers die zich inzetten voor het verminderen van hun energieverbruik, het regelmatig verwijderen van verouderde gegevens en het optimaliseren van verwerkingsstromen.
Deze convergentie tussen IT en milieuvresponsabiliteit herdefinieert de rol van IT-teams. Ze zijn niet langer alleen verantwoordelijk voor technische prestaties, maar ook voor de milieuvriendelijkheid van de systemen die ze beheren. De gids van de OCDE en de richtlijn NIS2 delen dit gemeenschappelijke punt: digitale governance omvat nu ook extra-technische criteria, of het nu gaat om beveiliging, soberheid of training van teams.
De uitdagingen van de digitale wereld en IT worden vandaag de dag gemeten aan de hand van drie indicatoren die elkaar wederzijds versterken: naleving van regelgeving (NIS2), milieukwesties van financiering (OCDE) en aanpassing van vaardigheden (UIT). Deze drie assen structureren de beslissingen van IT-afdelingen voor de komende jaren.